سایت خبری تحلیلی کسب و کار استارت آپ | کارآفرینی | دانش بنیان | اقتصاد
شایلی قرائی
به گزارش کسب و کار نیوز ، شاخصهای کل بورس و هموزن در بالاترین سطح تاریخ رسیدند. بورس تهران در آخرین روز معاملاتی هفته گذشته یکی از درخشانترین روزهای خود در سال جاری را پشت سر گذاشت؛ روزی که نهتنها هر دو نماگر اصلی بازار موفق به ثبت رکوردهای تاریخی جدید شدند، بلکه ورود بیش از ۶ هزار میلیارد تومان سرمایه حقیقی، بار دیگر نقش تعیینکننده نقدینگی در تداوم روند صعودی بازار را به نمایش گذاشت.
بر این اساس نگاهی به معاملات تالار شبشهای نشان میدهد شاخص کل بورس تهران در روز چهارشنبه با رشد ۲.۴۷ درصدی، برای نخستین بار از مرز ۵ میلیون و ۴۰۰ هزار واحد عبور کرد و در ارتفاع ۵ میلیون و ۴۰۷ هزار واحد ایستاد. همزمان، شاخص هموزن نیز با افزایش ۲.۴۵ درصدی به یک میلیون و ۵۳۴ هزار واحد رسید تا هر دو شاخص اصلی بازار سهام، هفته معاملاتی را در بالاترین سطح تاریخ خود به پایان برسانند.
ثبت این رکوردها در شرایطی رقم خورد که بازار سرمایه تنها چند هفته قبل، یکی از عمیقترین اصلاحهای خود را تجربه کرده بود؛ به طوری که شاخص کل پس از ثبت رکورد ۵ میلیون و ۳۱۱ هزار واحدی در ۱۶ تیرماه، تا محدوده ۴ میلیون و ۷۰۰ هزار واحد عقبنشینی کرد، اما بازگشت سریع تقاضا و ورود سرمایههای جدید، نهتنها افت ایجادشده را جبران کرد، بلکه شاخص را به سطوحی فراتر از سقف قبلی رساند.
در این میان، آنچه بیش از رشد شاخصها اهمیت دارد، قدرت جریان نقدینگی در بازار است؛ جایی که در معاملات چهارشنبه گذشته ۶ هزار و ۲۲۷ میلیارد تومان پول حقیقی وارد بازار سهام شد؛ رقمی که بیشترین ورود سرمایه حقیقی از ۲۵ خردادماه تاکنون محسوب میشود.
این در حالی است که روز سهشنبه گذشته نیز بیش از ۵ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان سرمایه حقیقی وارد بورس شده بود؛ بنابراین طی دو روز معاملاتی، بیش از ۱۲ هزار میلیارد تومان نقدینگی جدید جذب بازار سهام شده است؛ موضوعی که نقش مهمی در شتاب گرفتن روند صعودی اخیر ایفا کرده است.
ارزش بالای معاملات، تداوم ورود منابع حقیقی و بهبود کلی شاخصها، تعیینکننده در تداوم روند صعودی بورس هستند. به گزارش تسنیم، بازار سهام در هفته گذشته تصویری متفاوت از آنچه در ابتدای هفته به نمایش گذاشته بود ارائه کرد. عقبنشینی شاخصها در نخستین روز معاملاتی، خیلی زود جای خود را به موجی از تقاضا داد و در نهایت، بورس تهران دومین هفته متوالی صعودی خود را پشت سر گذاشت؛ با این تفاوت که این بار نشانههای رونق در بخش گستردهتری از بازار مشاهده شد.
بر این اساس نگاهی به معاملات تالار شیشهای نشان میدهد شاخص کل در پایان هفته گذشته با رشد ۶.۶ درصدی به محدوده ۵ میلیون و ۴۰۷ هزار واحد رسید و در بالاترین سطح تاریخی خود قرار گرفت. در سوی دیگر، شاخص هموزن با افزایش ۷.۱ درصدی عملکرد بهتری از نماگر اصلی بازار داشت. این برتری را نمیتوان صرفاً یک نوسان کوتاهمدت دانست؛ چراکه شاخص هموزن از ابتدای سال تاکنون حدود ۶۱ درصد افزایش یافته، در حالی که بازدهی شاخص کل در همین بازه به ۴۶ درصد رسیده است.
این در حالی است که فاصله قابل توجه میان این دو بازدهی، تصویری از جنس حرکت بازار ارائه میدهد؛ چرا که در شرایطی که رشد شاخص کل میتواند تا حد زیادی تحت تاثیر شرکتهای بزرگ و شاخصساز قرار گیرد، عملکرد هموزن نشان میدهد طیف وسیعتری از نمادها در ماههای اخیر مورد توجه معاملهگران قرار گرفتهاند. به بیان دیگر، جریان صعودی فعلی تنها در چند نماد بزرگ متمرکز نمانده است.
از سوی دیگر یکی از مهمترین متغیرهایی که به روند اخیر بازار سهام اعتبار بیشتری میدهد، رفتار سرمایهگذاران حقیقی است. بر این اساس در هفته گذشته، طی سه روز معاملاتی ورود پول حقیقی ثبت شد و تنها یک روز بازار سهام شاهد خروج این منابع بود؛ جایی که در مجموع حدود ۱۳ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی وارد معاملات سهام شد. این رقم در کنار میانگین روزانه بالای ارزش معاملات خرد اهمیت بیشتری پیدا میکند. آمارها حکایت از این دارد که میانگین ارزش معاملات خرد در هفته گذشته در محدوده ۲۲ هزار میلیارد تومان قرار گرفت؛ سطحی که نشان میدهد رشد قیمتها با افزایش فعالیت معاملاتی نیز همراه بوده است.
در واقع، اگر صعود شاخصها بدون افزایش ارزش معاملات و بدون ورود منابع جدید اتفاق میافتاد، باید درباره کیفیت این رشد با احتیاط صحبت میشد؛ اما ترکیب فعلی، یعنی افزایش شاخصها، رشد مشارکت معاملهگران و ورود پول حقیقی، تصویر متفاوتی از معاملات تالار شیشهای ارائه میدهد.
این در حالی است که کارشناسان میگویند ورود پول حقیقی به تنهایی نمیتواند تضمینکننده تداوم روند صعودی باشد؛ و تجربه بازار سرمایه نشان داده است پول حقیقی میتواند در دورههای کوتاهمدت به سرعت جابهجا شود و با تغییر انتظارات، مسیر جریان نقدینگی نیز تغییر کند. از این رو، آنچه اهمیت دارد تداوم این روند در هفتههای آینده است.
در این میان اما شاید مهمترین پیام معاملات هفته گذشته را باید در عملکرد شاخص هموزن جستوجو کرد؛ جایی که این شاخص برای سومین هفته متوالی صعود کرد و در مقایسه با شاخص کل رشد بیشتری داشت. اهمیت این موضوع از آنجا ناشی میشود که در دورههایی که تنها چند شرکت بزرگ بازار را به سمت بالا میکشند، ممکن است شاخص کل تصویر کاملی از وضعیت عمومی سهام ارائه نکند؛ اما هنگامی که همزمان شرکتهای کوچک و متوسط نیز با افزایش تقاضا مواجه میشوند، میتوان از گسترش دامنه رونق سخن گفت.
از سوی دیگر، ثبت بازدهی ۶۱ درصدی شاخص هموزن از ابتدای سال، در مقابل رشد ۴۶ درصدی شاخص کل، یکی از نشانههای قابل توجه بازار سرمایه امسال است. این اختلاف نشان میدهد سرمایهگذاران در بخش مهمی از سال جاری صرفا به دنبال نمادهای بزرگ نبودهاند و بخشی از نقدینگی به سمت سهام کوچکتر نیز حرکت کرده است.
برخی معتقدند رسیدن شاخص کل به قله تاریخی، اگرچه از منظر روانی برای بازار سهام و سهامدارانش اهمیت دارد، اما نباید به معنای پایان ریسکها تلقی شود. ضمن این که در سطوح تاریخی، بخشی از معاملهگران معمولا به فکر شناسایی سود میافتند و همین موضوع میتواند در کوتاهمدت عرضه را افزایش دهد. بنابراین حتی در صورت تداوم روند کلی صعودی، وقوع اصلاحهای مقطعی و نوسانهای روزانه اتفاقی طبیعی خواهد بود.
در چنین شرایطی، رفتار بازار سهام در برابر عرضهها اهمیت زیادی پیدا میکند؛ بنابراین اگر ورود نقدینگی جدید بتواند عرضههای ناشی از شناسایی سود را جذب کند، روند صعودی در تالار شیشهای میتواند ادامه پیدا کند؛ اما کاهش ارزش معاملات یا تغییر محسوس در جریان پول حقیقی میتواند نشانهای باشد که معاملهگران باید با احتیاط بیشتری به آن توجه کنند.
کارشناسان معتقدند این روزها بورس تهران در نقطهای قرار گرفته که برای ادامه حرکت صعودی، صرفا رشد شاخصها کافی نیست؛ و این بازار باید بتواند کیفیت این رشد را حفظ کند. در این میان، سه متغیر اهمیت ویژهای دارند: نخست، استمرار ارزش معاملات در سطوح بالا؛ دوم، تداوم ورود منابع حقیقی؛ و سوم، مشارکت طیف گستردهای از نمادها در روند بازار سهام. بر این اساس اگر این سه متغیر در هفتههای آینده نیز حفظ شوند، میتوان امیدوار بود که رشد اخیر صرفا یک موج کوتاهمدت نباشد و بازار سهام وارد مرحلهای باثباتتر از رونق شود.
با این حال، تجربه بازار سرمایه حکم میکند در مواجهه با رکوردهای جدید، از تفسیر هیجانی دادهها پرهیز شود. در این میان هر چند رشد ۶.۶ درصدی شاخص کل در یک هفته و بازدهی ۶۱ درصدی شاخص هموزن از ابتدای سال، اعداد قابل توجهی هستند، اما آنچه سرنوشت این روند را تعیین خواهد کرد، نه رکوردهای ثبتشده، بلکه توان بازار سهام برای حفظ نقدینگی، تقاضا و مشارکت عمومی در هفتههای پیش رو است. به این ترتیب، بورس در پایان هفته گذشته دوم مردادماه نشان داد تقاضا در تالار شیشهای همچنان قدرتمند است؛ اما آزمون اصلی، حفظ این قدرت در مواجهه با عرضههای پس از رکوردشکنی خواهد بود.
الزامات تحقق عدالت اقتصادی و اقتصاد مقاومتی
عبدالمجید شیخی، اقتصاددان
اگر بخواهیم به دیدگاههای اقتصادی رهبر شهید وفادار بمانیم، باید در کنار حمایت از تولید و سرمایهگذاری، حفظ ارزش پول ملی، تقویت قدرت خرید مردم و کاهش فاصله طبقاتی را در اولویت سیاستگذاریهای اقتصادی قرار دهیم؛ چراکه این موارد از مهمترین الزامات تحقق عدالت اقتصادی و اقتصاد مقاومتی به شمار میروند.
در دو سال اخیر شاهد کاهش قابل توجه ارزش پول ملی بودهایم و این مسئله به طور مستقیم بر معیشت مردم اثر گذاشته است. کاهش ارزش پول ملی به معنای کاهش قدرت خرید خانوارها و تضعیف بنیانهای اقتصادی کشور است؛ موضوعی که با اهداف عدالتمحور اقتصاد مقاومتی فاصله دارد.
جامعه اسلامی باید به سمت پول با ارزش پایدار، پشتوانه واقعی تولید و اعتماد عمومی حرکت کند. حفظ ارزش پول ملی از دیدگاه اسلام، مساوی با حفظ عدالت اقتصادی است، و هرگونه بازی با ارزش پول، خیانت به این عدالت است.
همچنین ما با توسعه تشکلهای تعاونی میتوانیم منابع مالی و سرمایه را از بخش نامولد به سمت بخش مولد هدایت کنیم. برای بخش خصوصی ضابطهای برای حضور در بازار آزاد وجود ندارد و قاعدتا هیچ فعال بخش خصوصی برای خود اجازه رقیب تراشی نمیکند. به همین دلیل رشد بخش تعاون به عنوان رقیب بخش خصوصی همواره با مقاومت این بخش مواجه خواهد بود.
