سایت خبری تحلیلی کسب و کار استارت آپ | کارآفرینی | دانش بنیان | اقتصاد
به گزارش کسب و کار نیوز ، سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) اعلام کرد قیمت جهانی مواد غذایی در ماه اوت به بالاترین سطح از اواخر سال ۲۰۲۲ رسیده است. افزایش نگرانیها درباره عرضه مواد غذایی، در پی شرایط نامساعد جوی و اختلالات ناشی از جنگ در منطقه دریای سیاه، عامل اصلی این رشد بوده است.
موج گرمای شدید و خشکسالی در اروپا، احتمال وقوع پدیده شدید النینو و اختلال در تجارت ناشی از جنگهای اوکراین و ایران، بازارهای کشاورزی را تحت فشار قرار داده است. در نتیجه، قیمت غلات به بالاترین سطح سه سال اخیر و قیمت شکر به بالاترین سطح یک سال گذشته رسیده است. بر اساس شاخص قیمت مواد غذایی فائو که تغییرات ماهانه قیمت مجموعهای از کالاهای غذایی مورد معامله در بازارهای جهانی را دنبال میکند، این شاخص در ماه اوت به ۱۳۳.۳ واحد رسید؛ در حالی که رقم اصلاحشده ماه ژوئیه ۱۳۰.۸ واحد بود.
این بالاترین رقم شاخص از نوامبر ۲۰۲۲ محسوب میشود، هرچند هنوز حدود ۱۷ درصد پایینتر از رکورد مارس ۲۰۲۲ قرار دارد؛ زمانی که حمله تمامعیار روسیه به اوکراین آغاز شد. «ماسیمو تورو»، اقتصاددان ارشد فائو، گفت: افزایش قیمت جهانی مواد غذایی در ماه اوت هشداری است که نشان میدهد حق بیمه ریسک دوباره به بازارهای غذایی بازگشته است؛ زیرا شوکهای اقلیمی، تنشهای ژئوپلیتیکی و اختلال در لجستیک تجارت همزمان شدهاند و چشمانداز عرضه را محدودتر کردهاند.
تمامی شاخصهای اصلی فائو شامل غلات، روغنهای نباتی، شکر، گوشت و لبنیات در ماه اوت افزایش یافتند.آبوهوای بسیار گرم در اروپا چشمانداز تولید ذرت و چغندرقند را تحت تأثیر قرار داده و بر تولید دام نیز اثر گذاشته است. از سوی دیگر، احتمال وقوع النینو نگرانیها درباره تولید روغن پالم و شکر در آسیا را افزایش داده است.
همزمان، تشدید حملات در دریای سیاه باعث کاهش محمولههای غلات روسیه و اوکراین شده است. جنگ آمریکا و ایران نیز جریان عرضه کودهای مورد استفاده در کشاورزی را با اختلال مواجه کرده است.شاخص قیمت غلات فائو در ماه اوت ۲.۲ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافت و به بالاترین سطح از مه ۲۰۲۴ رسید. شاخص روغنهای نباتی نیز ۰.۶ درصد رشد کرد و به بالاترین سطح از ژوئن ۲۰۲۲ رسید. در این میان، شاخص قیمت شکر با جهش ۱۱.۹ درصدی، به بالاترین سطح از ژوئن ۲۰۲۵ رسید. کاهش تولید شکر در منطقه مرکزی-جنوبی برزیل، در کنار نگرانیهای آبوهوایی در اروپا و آسیا، از عوامل این افزایش بود.
فائو در گزارشی جداگانه، پیشبینی خود از تولید جهانی غلات در سال ۲۰۲۶ را ۳.۴ میلیون تن نسبت به برآورد ژوئیه کاهش داد و آن را به ۲.۹۸۰ میلیارد تن رساند. بر اساس این برآورد جدید، تولید جهانی غلات در سال ۲۰۲۶ حدود ۲ درصد کمتر از سال ۲۰۲۵ خواهد بود؛ که بزرگترین کاهش سالانه از سال ۲۰۱۸ تاکنون است.
با این حال، تولید پیشبینیشده همچنان دومین رکورد تاریخی تولید غلات محسوب میشود.فائو همچنین پیشبینی ذخایر جهانی غلات در پایان فصل ۲۰۲۶/۲۰۲۷ را ۱.۱ درصد کاهش داد و به ۹۴۷.۲ میلیون تن رساند. این میزان تنها اندکی بالاتر از ذخایر فصل قبل خواهد بود.
به گفته فائو، کاهش برآورد ذخایر غلات دانهدرشت بیشتر از افزایش پیشبینی ذخایر گندم بوده است. افزایش ذخایر گندم نیز عمدتاً به دلیل انتظار برای رشد ذخایر روسیه و اوکراین در پی اختلال در حملونقل دریایی پیشبینی شده است.
کارشناس مسائل بینالملل با بیان اینکه افزایش قیمت جهانی مواد غذایی و گوشت تنها نتیجه کمبود عرضه یا افزایش هزینه نهادههای کشاورزی نیست، گفت: مجموعهای از عوامل اقتصادی، سیاسی و امنیتی از جمله افزایش هزینههای حملونقل، رشد نرخ بیمههای دریایی، نوسانات ارزی، تغییر قیمت کالاهای جایگزین و تداوم نااطمینانیهای ناشی از تنشهای منطقهای، بازار جهانی غذا را با موج جدیدی از افزایش قیمتها روبهرو کرده است.
مهدی عمادیمقدم، کارشناس مسائل بینالملل، در گفتوگو با آنا، با اشاره به عوامل مؤثر بر افزایش قیمت مواد غذایی در جهان اظهار کرد: نمیتوان افزایش قیمت گوشت یا سایر اقلام غذایی را به یک عامل مشخص محدود کرد؛ زیرا این اتفاق محصول برهمکنش مجموعهای از متغیرهای اقتصادی، سیاسی و امنیتی است که هر یک به سهم خود بر زنجیره تولید، حملونقل، تجارت و مصرف اثر میگذارند.
عمادیمقدم با اشاره به ارتباط بازار گوشت با سایر کالاهای غذایی گفت: زمانی که قیمت سوخت در ایالات متحده افزایش پیدا میکند، این موضوع به صورت مستقیم هزینه تولید، حملونقل و توزیع مواد غذایی را افزایش میدهد، اما آثار آن تنها به همین بخش محدود نمیشود. بلکه به سرعت به دیگر بخش های اقتصاد این کشور نیز سرایت خواهد کرد.
وی ادامه داد: در چنین شرایطی کالاهای جایگزین گوشت نیز با افزایش قیمت مواجه میشوند. زمانی که قیمت سایر منابع تأمین پروتئین نیز افزایش یابد، مصرفکننده دیگر امکان جایگزینی آسان گوشت با سایر کالاها را از دست میدهد و همین مسئله موجب افزایش فشار تقاضا بر بازار گوشت و در نهایت رشد بیشتر قیمت آن خواهد شد. در واقع بازار مواد غذایی یک شبکه بههمپیوسته است و افزایش قیمت در یک بخش، به سرعت بر سایر بخشها نیز اثر میگذارد.
