صفحه اصلی / سرخط خبرها / ناتوانی دولت در کنترل قیمت ها

سید مرتضی افقه، اقتصاددان

ناتوانی دولت در کنترل قیمت ها

کسب و کار نیوز - مبنای قیمت کالاها در بازار یکی بحث هزینه صعودی تولید است و دیگری بحث عرضه و تقاضا.

دولت به دلیل دسترسی به ارز، تنها کاری که می توانسته است انجام دهد، این بوده که سعی کرده کالاهای اساسی را با ارز ۴۲۰۰ تومانی وارد کند یا اگر تولید داخل است مواد اولیه مورد نیاز آنها را تامین کند که گران نشود. به همین دلیل از این سمت تکانی زیادی به کالاهای اساسی وارد نشده است؛ یعنی از سمت هزینه تولیدشان. هرچند در همین غائله ارز ۴۲۰۰ تومانی، عده ای این ارز دولتی را گرفته اند و کالای اعلامی را وارد نکرده اند؛ ولی به نظر می رسد دولت قبل از اینکه آمریکا تحریم ها را علیه ایران تشدید کند، توانسته انبارها را از کالاهای اساسی پر کند؛ اما وقتی کالا وارد بازار می شود، دیگر تابع هزینه تولید نیست و در بحث عرضه و تقاضا قیمت اصلی آن تعیین خواهد شد. در این بخش دولت خیلی توانمند نبوده است، ضمن اینکه به جز مواد اولیه که دولت با ارز ارزان می تواند گرفته باشد یا مستقیم از خارج آورده باشد خدمات مرتبط با آن اعم از نیروی کار تا بحث تولید و توزیع و حمل و نقل، تابع ارز ۴۲۰۰ تومانی نبوده اند و گران شده اند. بنابراین کالاهای اساسی از این منظر زمینه افزایش قیمت را داشته اند. پس در هر حال ما هم به لحاظ هزینه تولید و هم به لحاظ عرضه و تقاضا یعنی کمبود عرضه و هم به لحاظ انتظارات تورمی زمینه افزایش قیمت را داشته اند. بنابراین قیمت کالاهای اساسی توسط دولت قابل کنترل نیست و دولت نمی تواند با بخشنامه آن را کنترل کند. زمانی سیستم، سیستم کاملا متمرکز دولتی است مثل زمان جنگ که دولت کالاها را وارد می کرد یا از تولیدکننده می خرید و به صورت کوپنی و جیره بندی توزیع می کرد یا به صورت بازار آزاد است. در حال حاضر سال هاست آن روش اعمال نمی شود. بنابراین دولت هم خیلی نمی تواند کنترلی بر قیمت داشته باشد و حتی دیگر توان آن را هم ندارد. یعنی حتی اگر دولت بخواهد بازرسی و کنترل کند به دلیل مشغله ها، درگیری ها و بوروکراسی زیاد و ناکارآمد، قدرت نظارت و بررسی و برخورد با گرانی و مجازات گران فروشان مانند زمان جنگ را ندارد و بنابراین دولتمردان در حد حرف می توانند بگویند ما قیمت ها را کنترل کرده ایم و دیگر دست دولت نیست. قیمت کالاها متاثر از شرایط کلی حاکم بر اقتصاد کشور است که شامل انتظارات تورمی ناشی از مشکلات و تنشی که با خارج داریم و هزینه تولید و عرضه و تقاضاست. الان هیچ نشانه ای که دولت بتواند بازار را کنترل کند نیست. اگر مساله تنش ما با خارج از کشور حل نشود و تحریم ها از بین نروند امکان اینکه دولت بتواند قیمت ها را کنترل کند بسیار ضعیف است. البته دولت در این عبارت به معنای کل حکومت است چون دیگر قیمت کالاها دست دولت به عنوان قوه مجریه نیست.

همچنین مطالعه کنید:

خودروی لوکس

وقت کشی در مالیات ستانی از ثروتمندان

میناسادات حسینی به گزارش کسب و کار نیوز، اختلاف طبقاتی در گرگ و میش تورم …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *