کد خبر: 64231
سید ضیاءالدین خرمشاهی، استاد دانشگاه

وسوسه سود بی زحمت

آنچه امروز به عنوان حاشیه‌هایی بسیار پررنگ برای نظام بانکی و موسسات پولی و اعتباری رخ داده، موضوعی غیرمترقبه...

وسوسه سود  بی زحمت
یادداشت
 و غیر قابل پیش‌بینی نیست، بلکه رفتارهای غیرکارشناسانه‌ای که در سال‌های گذشته توسط بانک‌ها بروز پیدا کرد، برای همه مشخص کرده بود که این رفتارها سرانجام خوشی را برای سیستم بانکی رقم نمی‌زند و خوش‌عاقبت نیست. هر چند که بانک‌ها معمولا اظهار می‌داشتند که ما با تصمیمات و دستورات تحمیلی از جانب دولت مواجه هستیم، اما به هر روی وقتی...
سایه سیاست‌های دولتی بر نظام سیاست‌های تخصصی پولی و بانکی گسترده می‌شود رسیدن به چنین وضعیت بحرانی دور از انتظار نیست. امروز آنچه واقعیت جامعه است، این است که اعتماد عمومی به نظام بانکی ضعیف شده و این ضعیف‌شدگی در حال تقویت شدن است. هر روز یک شایعه ساخته می‌شود و با تحریک عده‌ای از سپرده‌گذاران به تجمع در مقابل شعب یک بانک یا موسسه مالی و اعتباری جامعه را ملتهب‌تر و حساس‌تر می‌کند. این وضعیت اصلا وضعیت مطلوبی نیست و بانک‌های رسمی به ویژه که باید نقاط قوت و ستون‌های قابل اتکای جامعه از حیث مسائل بانکی باشند، نباید هیچ‌وقت ضعیف شوند. ظرف چند روز گذشته فیلم‌هایی در فضای مجازی منتشر شد از تجمع عده‌ای از مردم در مقابل یکی از بانک‌های رسمی و بیان شعارهای احساسی مبنی بر اینکه پول ما از بین رفته و ما پول‌مان را می‌خواهیم و حالا مسئولان بانک مورد اتهام‌هایی قرار می‌گرفتند. قطعا این رفتارها که ممکن است توسط عده‌ای ساماندهی شود، به نفع کشور و اقتصاد نیست. ما در این دوران رکود نیازمند نشاط در بازار هستیم، اما این رفتارها باعث افسرده‌تر شدن رونق بازار می‌شوند. بازار تحت‌تاثیر این افسردگی همین قدر تحرک خود را نیز از دست خواهد داد. خوب است در این قضیه بررسی کنیم که چه عاملی باعث به وجود آوردن این بحران شده است. بحران موسسات اعتباری و مالی تحت‌تاثیر یک عامل نیست. سلسله عواملی این وضعیت را به وجود آورده‌اند. یکی از این عوامل عطش شدید بازار (جامعه هدف) و مردم به کسب سود بی‌زحمت است، یعنی سودی که زحمتی برای آن کشیده نشده باشد. این تمایل اصلی جامعه است، یعنی جامعه تنبلی که به جای قرار دادن سرمایه‌های کوچک در چرخه تولید و گردش پول به فکر حفظ امنیت پول و در پی به دست آوردن یک سود مطمئن و بی‌زحمت هستند. برای به دست آوردن این سود بی‌دردسر و قطعی که توسط وزارت دارایی هم تشویق می‌شد و بانک‌ها و موسسات در رقابت با هم اعلام می‌کردند این سود هیچ مالیاتی بر آن تعلق نمی‌گیرد، هیچ جایی بهتر از موسسات مالی و اعتباری نبود. بنابراین با شعارهای فریبنده سعی در جذب پول داشتند، در حالی که تمام بانک‌های دنیا به دنبال به دست آوردن پول‌های ارزان و کم‌هزینه هستند. اینجا قیمت به دست آوردن و جمع کردن سپرده بسیار گران بود و این گران بودن پول باعث می‌شد جامعه به این سو تمایل نشان بدهد. از طرفی این نیاز جامعه باعث تحریک عده‌ای می‌شد که می‌خواستند همین نیاز را دستمایه سوءاستفاده‌های بیشتر کنند. به وجود آمدن و رشد قارچ‌گونه صندوق‌های قرض‌الحسنه موسسات مالی و اعتباری و عناوین مشابه قسمتی از آن در اثر کشش بازار بود. اگر بازار اینهمه کشش نداشت، قطعا اینهمه موسسات مالی و اعتباری به وجود نمی‌آمدند. نکته بعد عدم نظارت کافی بانک مرکزی بود بر این مساله یا اینکه نظارت توام با اقتدار نبوده است که مقتدرانه بتواند از دستگاه قضایی برای مقابله با این پدیده شوم درخواست کند. مساله‌ای که ما از سال‌ 90 شاهد بودیم به ویژه اینکه بسیار رشد پیدا کرد و هیچ‌وقت با قدرت مهار نشد، ضمن آنکه پشتگرم بودن برخی از این موسسات و صندوق‌ها باعث ایجاد حاشیه امن برای آنها شده بود. ضمن اینکه این پشتگرمی به مراکز قدرت برای سپرده‌گذاران هم اطمینان‌بخش بود. آنها هم با اعتماد بیشتر به سمت اینها می‌رفتند و متاسفانه باید گفت در یک مقطعی از نام‌های متبرک و مقدس نزد مردم برای این موسسات استفاده می‌شد و بسیاری از این عناوینی که دارای تقدس برای مردم هستند دستمایه رباخواری این موسسات قرار می‌گرفت و با سنگر گرفتن در پشت این نام‌های متبرک سعی در فریفتن مردم داشتند و مردم هم ضمن ناآگاهی طمع بیشتر هم داشتند که پولی بگذارند که سود بیشتری ببرند. در نتیجه زودتر به دام می‌افتادند، در نتیجه هیچ‌کس برای مقابله با این کار اقدام نکرد. به هر روی بسیاری از این موسسات و صندوق‌ها بر تابلوهایی نقش زده‌اند به اسم تحت نظارت بانک مرکزی و این سوءاستفاده از نام بانک مرکزی ولو به دروغ هم بوده مورد تعرض قرار نگرفت. یعنی بانک مرکزی به قدرتمندی از این مراکز شکایت نکرد که آنها جعل عنوان کرده‌اند و نظارتی توسط ما انجام نشده، مجموع این کارها به اعتماد عمومی مردم نسبت به بانک‌ها و بانک مرکزی به عنوان نهاد سیاست‌ها، لطمه‌ای جدید وارد کرده است و اگر این مساله بخواهد ماندگاری بیشتری داشته و بخواهد هر روز ابعاد جدی‌تری پیدا کند، ما هر روز شاهد بدتر شدن محیط کسب‌وکار خواهیم شد چون به یک‌باره این ستون‌های مستحکم قابل اعتماد نمی‌توانند به یک‌باره مشارکت اعتماد عمومی را جلب کنند. نیک می‌دانیم که بسیاری از بانک‌ها در اثر همان تصمیمات تحمیلی غیرکارشناسی به اینها مشمول ماده 141 شده‌اند. به لحاظ اینکه آن تسهیلات تکلیفی که در قالب بنگاه‌های زودبازده و عناوین مشابه از بانک‌ها خارج شد قریب به اتفاق برنگشته و صرف صدور اجراییه کارساز نیست. رفتارهای پلیسی هم اصلا چاره تقویت بنیه مالی بانک‌ها نیست. تصور اینکه بانک‌ها نسبت به تمام طلبکاران خود اجرائیه صادر کنند و املاک آنها را تصاحب کنند، هیچ تصور دور از ذهنی نیست، اما به زودی ما شاهد این می‌شویم که بانک‌ها باید تغییر رسالت بدهند و به جای رسالت اصلی بانکداری خود باید مستغلات را اداره کنند. از این به بعد باید نگهبان املاکی باشند که هیچ‌گونه بازگشت سرمایه‌ای برای آنها به دنبال نخواهد داشت. در عمل آنچه دیده شده املاکی که توسط بانک‌ها تملک می‌شود در مرحله مزایده‌گذاری به قصد واگذاری به غیر با بی‌اقبالی عمومی مواجه می‌شود که خود این عدم رویکرد مثبت به املاک مزایده چند منشأ دارد؛ قسمتی از آنکه به‌حق اینچنین است ناشی از باورهای عمومی است که این املاک مشکل شرعی دارند و چون رضایت مالک را به همراه ندارند حتما منشأ خیر برای خریدار نخواهند شد، بلکه آتشی به دارایی و زندگی آنها خواهد زد و یکی دیگر از دلایل عدم رویکرد نسبت به این مساله این منطق است که چنانچه این املاک قابلیت سودآوری داشتند مشخصا درباره املاک صنعتی و تجاری آنها حتما مسلط‌تر بودند بر این قضیه
 تا دیگری.
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
قیمت طلا ، ارز و سکه
  • وجود یکصد سنگ قبر با ۱۵۰۰ سال قدمت در قبرستان ‌خارا و مالواجرد
  • تخریب کوهستان سبلان از سوی گردشگران
  • بازدید مدیرکل راه و شهرسازی کردستان از پروژه‌های راه روستایی شهرستان سنندج
  • مصرف ویتامین C روند پیشرفت سرطان خون را متوقف می کند
  • اشتغالزایی با حمایت از تولید ملی
  • افزایش کیفیت تولیدات صنعت پلاستوفوم
  • آزمون و خطای حذف قیمت کالاها
  • ابهام در وظایف معاونت امور اقتصادی
  • پزشکان، همراهان همیشگی کودکان محک
  • افزایش قیمت مواد دخانی به ترک سیگار کمک می کند
  • نسخه آزمایشی «واچار» راه‌اندازی شد
  • آیفکس با جامه بهاری قدم به شهریورماه گذاشت
  • اتمام آزادراه تهران- شمال پایان سال
  • تاپ، برند تجارت الکترونیک پارسیان شد
  • مجمع عمومی موسسه اعتباری نور صبح ۵شنبه برگزار می‌شود
  • سیستم رادار فرودگاه مهرآباد دوباره فعال شد
  • خداحافظی رسمی طیب‌نیا از وزارت اقتصاد
  • افتتاح نیروگاه خورشیدی با ظرفیت 1.2 مگاوات در رفسنجان
  • برنامه‌های توسعه پلی‌پروپیلن محور صنایع تکمیلی پتروشیمی اعلام شد
  • بازگشت بیش از یک میلیون مترمربع از اراضی ملی استان اصفهان در سالجاری به دولت
  • صنایع دستی هویت ایرانی ماست
  • انتشار گواهی سپرده مدت دار ویژه با نام و الکترونیک در بانک ملت
  • رویداد ایده‌پردازی و کارآفرینی «ایدوکا»
  • تیپاکس به کمک کسب‌وکارهای نوپا می‌آید
  • «رویداد استارت‌آپی پاتوق» در حوزه میراث فرهنگی آغاز شد
  • نمایش «مادرم دوباره مرد» در بندرعباس به روی صحنه رفت
  • طرح‌های برگزیده استارت‌آپ دانشگاه پیام‌نور تجاری‌سازی می‌شوند
  • کارمندان اپل با خودروهای خودران جابجا می شوند
  • ساینا اتومات خودرویی مناسب برای خانواده های ایرانی
  • جلسه ویژه گمرک با سازمان‌ها برای تسهیل صادرات به قطر و روسیه
  • لغو روادید صربستان با ایران
  • پاویون ملی محصولات دانش‌بنیان در نمایشگاهGITEX 2017 برگزار می‌شود
  • حافظه‌ تاریخی همدان در حال پاک شدن است
  • هشدار نسبت به کلاهبرداری در پیش فروش خودرو
  • قیمت پیاز همچنان بالا است
  • ساماندهی فروش بسته‌های اینترنتی و کم‌فروشی
  • ثبات قیمت گوشت در آستانه عید قربان
  • هفته دولت فرصتی بزرگ برای گزارش خدمت به مردم و افزایش سرمایه اجتماعی است
  • بیست و سومین نمایشگاه مطبوعات نیمه اول آبان برگزار می‌شود
  • امضای تفاهمنامه همکاری میان اتاق مشترک ایران و عمان و سازمان منطقه آزاد چابهار
  • تاکید بر گسترش روابط بین‌المللی در چارچوب اتاق‌های معین
  • افتتاح شرکت مسکن بهساز خرم کلات با تسهیلات بانک صنعت و معدن در هفته دولت
  • وضعیت خوب گروه سایپا در رسیدگی به شکایات مشتریان
  • شام آخر پراید
  • سنگاپور چگونه از شرکت‌های نوپا حمایت می‌کند؟
  • گردشگری پیشران اقتصاد ایران
  • عمده‌ معادن کشور مسئول ایمنی ندارند
  • افزایش نرخ 26 ارز بانکی در ابتدای شهریور ماه
  • صادرات ۱۱۰ هزار تن سنگ آهن دانه بندی ازبورس کالا
  • اختصاص ۸۵ میلیون یورو به طرح فولاد تربت حیدریه